دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

صفحه اصلی / اولین کنفرانس ملی معماری فردا - شهر آینده: چالش ها و راه کنش های عصر هوشمند سازی

بررسی مقوله اخلاق در شهر از دیدگاه ملاصدرا

نویسندگان :

مهرنوش حسن‌زاده¹ عبدالیاسر غزازانی²

1- دانشگاه ازاد تهران جنوب 2- دانشگاه آزاد تهران جنوب

کلمات کلیدی :

صدرالمتالهین،شهر صدرایی،حکمت متعالیه،اخلاق شهروندی

چکیده :

بیان مسئله: بدون شک اخلاق یکی از اصول مهم معنوی در زندگی انسان است و زندگی انسان بدون این اصل مهم روبه زوال خواهد گذاشت. رعایت مسائل اخلاقی همچون برقراری عدالت، عدم قضاوت، حقوق همسایگی ، رعایت حقوق والدین و اولاد و ... همگی از نکاتی است که ا اندیشمندان اسلامی در قالب شهر آرمانی خود ، پایبندی به آنها را از عوامل شکوفایی جوامع برمی‌شمارند. ملاصدرا یا صدرالمتالهین از جمله اندیشمندانی است که درباره شهر، شهروند و اخلاق شهروندی در قالب شهر متعالیه نظریاتی را مطرح کرده است. هدف: پرداختن به مقوله اخلاق و عنایت به نتایج حاصل از آن، در دنیای امروز و در سطوح شهروندی و حکمرانی می‌تواند سوسوی چراغ کم فروغِ شادابیِ شهر و ساکنانش را جانی دوباره بخشد و در بلندمدت به افزایش سرمایه اجتماعی بیانجامد. روش: این پژوهش به لحاظ هدف، از نوع بنیادی و به لحاظ روش انجام، از نوع توصیفی تحلیلی است. در گردآوری داده‌ها در این پژوهش کیفی، از اسناد و منابع کتابخانه‌ای بهره گرفته و در تجزیه وتحلیل یافته ها نیز از روش‌های تحلیل محتوا استفاده شده است. یافته‌ها: به باور ملاصدرا هدف از تشكيل مدينه فاضله لقا الله است و سعادت انسان نیز در گرو رسیدن به خدا است. انسان در اين وادي نياز به فلسفه و علوم عقلي يا حكمت دارد. به باور ملاصدرا مدينه فاضله گرچه شروط و بنیان‌هایی دارد ولي پیش شرط و مهمترين ارکن، انسان هاي آزاداندیش و آزاده‌اند؛ انسانهايي كه در سايه تهذيب اخلاق آزاد مي‌شوند. نتیجه‌گیری: در شهر صدرایی، این جامعه و ارتباطات بین انسان‌هاست که عیار اخلاقمندی هر یک از شهروندان را مشخص می‌کند. از سویی دیگر با توجه به اینکه جامعه اسلامی که مد نظر ملاصدرا می‌باشد تحت حکومت اسلامی شکل می‌گیرد، اخلاق سازی شهروندی نیز در شکوفایی فردی و اجتماعی قابل توجه می‌باشد.