دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

صفحه اصلی / دومین همایش دوسالانه پژوهش های نوپدید در حسابداری،مالی و مدیریت

طراحی شاخص های منابع انسانی برای سنجش بلوغ اکوسیستم نوآوری در سطح ملی/منطقه ای

نویسندگان :

ساناز پورفلاح¹ سمیه قجری² سولماز پورفلاح³

1- دانشگاه آزاد اسلامی تهران جنوب 2- دانشگاه آزاد اسلامی واحد نراق 3- دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

کلمات کلیدی :

اکوسیستم نوآوری،منابع انسانی،سنجش بلوغ،سیاست‌گذاری علم و فناوری،نوآوری منطقه‌ای

چکیده :

چکیده در دهه‌های اخیر، مفهوم اکوسیستم نوآوری به‌عنوان چارچوبی پویا برای درک تعامل میان نهادهای دانشگاهی، صنعتی و دولتی در راستای خلق ارزش و دانش، مورد توجه گسترده پژوهشگران و سیاست‌گذاران قرار گرفته است. با وجود توسعه مدل‌های متنوعی از ارزیابی بلوغ اکوسیستم نوآوری، اغلب چارچوب‌های موجود به شاخص‌های فناورانه و اقتصادی محدود بوده و نقش منابع انسانی به‌عنوان موتور محرک نوآوری کمتر به‌صورت نظام‌مند سنجیده شده است. این پژوهش با هدف طراحی شاخص‌های منابع انسانی جهت سنجش سطح بلوغ اکوسیستم نوآوری در سطح ملی و منطقه‌ای انجام شده است. روش پژوهش از نوع توسعه‌ای–کاربردی بوده و با استفاده از تحلیل محتوای اسناد بین‌المللی (OECD, WIPO, GII) و مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با 15 نفر از خبرگان حوزه نوآوری و سیاست‌گذاری علم و فناوری، مجموعه‌ای از شاخص‌های منابع انسانی استخراج و اعتبارسنجی شده است. نتایج حاصل نشان می‌دهد که شاخص‌های منابع انسانی را می‌توان در سه بُعد اصلی دسته‌بندی کرد: ظرفیت انسانی (شایستگی‌ها، تحصیلات، مهارت‌های نوآورانه)، تعامل انسانی (شبکه‌سازی، یادگیری سازمانی و جریان دانش)، و نوآفرینی انسانی (کارآفرینی فناورانه، رهبری نوآورانه و فرهنگ یادگیری). در ادامه، با استفاده از روش تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP)، وزن نسبی هر بُعد تعیین شد و مدل نهایی سنجش بلوغ منابع انسانی در اکوسیستم نوآوری طراحی گردید. یافته‌های پژوهش بیانگر آن است که سنجش بلوغ اکوسیستم نوآوری بدون توجه به شاخص‌های منابع انسانی، تصویر ناقصی از وضعیت واقعی توان نوآوری کشور ارائه می‌دهد. مدل پیشنهادی می‌تواند به‌عنوان ابزاری تصمیم‌یار برای سیاست‌گذاران علم و فناوری در برنامه‌ریزی منابع انسانی و ارتقای ظرفیت نوآورانه مناطق مورد استفاده قرار گیرد.