دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

صفحه اصلی / دومین همایش دوسالانه پژوهش های نوپدید در حسابداری،مالی و مدیریت

ارزش‌آفرینی و نقش استراتژیک حسابرسی داخلی در سازمان‌ها : ضرورت ایجاد تیم‌های چندتخصصی

نویسندگان :

شیما مروت پور¹ پویا کیهانی²

1- دانشگاه آزاد تهران جنوب 2- موسسه آموزش عالی ادیبان

کلمات کلیدی :

حسابرسی داخلی،ارزش‌آفرینی،ریسک استراتژیک،حاکمیت،فناوری اطلاعات

چکیده :

حسابرسی داخلی در دهه اخیر نقشی فراتر از یک واحد کنترلی پیدا کرده و به یکی از عناصر کلیدی ساختار حاکمیت شرکتی تبدیل شده است. تغییرات گسترده محیط کسب‌وکار شامل تحول دیجیتال، پیچیدگی زنجیره‌های تأمین، تهدیدات امنیت سایبری، الزامات ESG، فشارهای رقابتی و بحران‌های جهانی نظیر پاندمی‌ها، موجب شده است سازمان‌ها با مجموعه‌ای از ریسک‌های چندبعدی مواجه شوند که دیگر با رویکردهای سنتی و مالی‌محور قابل مدیریت نیستند. در این میان، حسابرسی داخلی تنها زمانی می‌تواند نقش مؤثر و ارزش‌آفرین ایفا کند که ساختار و ترکیب نیروهای آن متناسب با این ریسک‌های متنوع و نوظهور باشد. هدف این مقاله بررسی ضرورت تغییر ساختار حسابرسی داخلی از مدل مالی‌محور به مدل چندتخصصی و تحلیل این مسئله است که چگونه ترکیب مهارت‌های فناوری اطلاعات، امنیت سایبری، تحلیل داده، عملیات، مهندسی، ریسک، ESG و مالی می‌تواند به ارتقای ارزش‌آفرینی و کارکرد استراتژیک حسابرسی داخلی منجر شود. روش پژوهش ترکیبی است که از دو بخش مکمل تشکیل می‌شود: نخست، یک مرور نظام‌مند از استانداردهای حرفه‌ای، ادبیات دانشگاهی و گزارش‌های معتبر بین‌المللی در فاصله سال‌های 2015 تا 2024؛ دوم، تحلیل مطالعات موردی از سازمان‌های پیشرو جهانی مانند Siemens، Toyota، IBM و Nestle . نتایج پژوهش نشان می‌دهد که در عصر حاضر بیش از 70 درصد ریسک‌های سازمان ماهیتی غیرمالی دارند و واحد حسابرسی داخلی زمانی می‌تواند این ریسک‌ها را به‌درستی شناسایی و ارزیابی کند که تیم آن شامل مجموعه‌ای از تخصص‌های مکمل باشد. یافته‌ها بیانگر آنند که سازمان‌هایی که حسابرسی داخلی چندتخصصی دارند، در مدیریت بحران، پیش‌بینی ریسک‌های نوظهور، و ایفای نقش مشاوره‌ای در سطوح راهبردی به‌طور معناداری موفق‌تر عمل می‌کنند. در پایان مقاله، یک مدل شش‌بعدی بومی برای استقرار حسابرسی داخلی چندتخصصی در سازمان‌های ایرانی ارائه شده است.