دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

صفحه اصلی / دومین همایش دوسالانه پژوهش های نوپدید در حسابداری،مالی و مدیریت

طراحی چارچوب یکپارچه حسابداری مدیریت ریسک برای گذار انرژی: رویکردی مبتنی بر عدم قطعیت‌های چندلایه

نویسندگان :

ساجده حسن نژادنیسی¹

1- دانشگاه آزاد واحد سوسنگرد

کلمات کلیدی :

حسابداری مدیریت ریسک،گذار انرژی،ریسک سیستماتیک،گزارشگری یکپارچه،صرف ریسک گذار

چکیده :

چکیده گذار جهانی به انرژی‌های تجدیدپذیر، با وجود ضرورت زیستمحیطی، ریسک‌های مالی سیستماتیک و پیچیده‌ای را برای فعالان صنعت انرژی ایجاد می‌کند. این ریسک‌ها که در چهار دسته اصلی «سیاستی-نهادی»، «فناورانه-عملیاتی»، «بازار-مالی» و «اجتماعی-اقلیمی» قابل طبقه‌بندی هستند، دارای ماهیتی پویا و درهم‌تنیده بوده و اثرات آبشاری بر یکدیگر دارند. سیستم‌های سنتی حسابداری و مدیریت ریسک، به دلیل شکاف‌های ساختاری (شکاف زمانی، کمی‌سازی و یکپارچگی)، فاقد توانایی لازم برای شناسایی، اندازه‌گیری و گزارشگری مؤثر این عدم قطعیت‌ها هستند. این ناکافی می‌تواند منجر به تصمیم‌گیری‌های نادرست سرمایه‌گذاری و قیمت‌گذاری نادرست دارایی‌ها شود. این پژوهش با هدف پاسخ به این شکاف، چارچوبی نوآورانه با عنوان «حسابداری مدیریت ریسک گذار انرژی (ERM-TE)» ارائه می‌دهد. این چارچوب سه‌لایه بر اساس یک پژوهش آمیخته (مصاحبه با خبرگان و پیمایش کمی) طراحی و اعتبارسنجی شده است. لایه اول، شامل یک سامانه پایش هوشمند برای شناسایی مستمر ریسک‌ها بر اساس شاخص‌های پیش‌نشانگر است. لایه دوم، به مدل‌سازی مالی یکپارچه اختصاص دارد و با ابزارهایی مانند شبیه‌سازی مونت‌کارلو، جریان‌های نقدی آتی را تحت سناریوهای مختلف ریسک تعدیل کرده و با معرفی مفهومی به نام «صرف ریسک گذار انرژی (TERP)»، هزینه سرمایه را واقع‌بینانه‌تر محاسبه می‌کند. در نهایت، لایه سوم یک سیستم گزارشگری داخلی و خارجی یکپارچه را پیشنهاد می‌دهد که اثرات مالی ریسک‌ها را به شکلی شفاف و کمی به مدیران و سرمایه‌گذاران منتقل می‌کند. کاربرد این چارچوب، به بنگاه‌های انرژی امکان می‌دهد تا در شرایط عدم قطعیت، تصمیمات سرمایه‌گذاری مقاوم‌تری اتخاذ کنند، دارایی‌های خود را در برابر شوک‌های گذار محافظت نمایند و با شفافیت بیشتر، اعتماد سرمایه‌گذاران را جلب کنند. بنابراین، این چارچوب پلی است بین الزامات گزارشگری پایداری و نیازهای عملیاتی تصمیم‌گیری مالی، که مدیریت مؤثر ریسک‌های یکی از مهم‌ترین تحولات ساختاری عصر حاضر را ممکن می‌سازد.