دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

صفحه اصلی / دومین همایش دوسالانه پژوهش های نوپدید در حسابداری،مالی و مدیریت

تعاونی‌های فرهنگی‌هنری به‌عنوان الگوی نوین کارآفرینی اجتماعی در مدیریت فرهنگی

نویسندگان :

مسعود رضائی¹

1- دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

کلمات کلیدی :

کارآفرینی اجتماعی،تعاونی‌های فرهنگی‌هنری،مدیریت فرهنگی،توسعه پایدار فرهنگی

چکیده :

در دهه‌های اخیر، کارآفرینی اجتماعی به‌عنوان رویکردی نوین برای مواجهه با چالش‌های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، جایگاه ویژه‌ای در ادبیات توسعه یافته است و در این میان، تعاونی‌های فرهنگی‌هنری به‌عنوان یکی از اشکال نهادی کارآفرینی اجتماعی، با تلفیق منطق اقتصادی و مأموریت‌های اجتماعی، الگویی کارآمد برای مدیریت فرهنگی معاصر ارائه می‌دهند. هدف این مقاله، تبیین مفهومی و نظری نقش تعاونی‌های فرهنگی‌هنری در مدیریت فرهنگی با تأکید بر رویکرد اکوسیستم نوآوری و مقایسه وضعیت ایران با تجارب بین‌المللی است. روش پژوهش توصیفی‌تحلیلی و مبتنی بر مطالعه اسنادی منابع علمی ایرانی و خارجی است. در این چارچوب، ابتدا مفهوم کارآفرینی اجتماعی و جایگاه تعاونی‌های فرهنگی‌هنری به‌عنوان سازمان‌های هیبریدی که مأموریت‌های مالی و اجتماعی را توأمان دنبال می‌کنند، تبیین شده و سپس نقش این تعاونی‌ها در دموکراتیزه‌کردن مدیریت فرهنگی، حفظ میراث فرهنگی، ایجاد اشتغال پایدار و تقویت سرمایه اجتماعی بررسی می‌شود. در ادامه، با بهره‌گیری از رویکرد اکوسیستم نوآوری، تعاونی‌های فرهنگی‌هنری به‌عنوان هاب‌های مرکزی شبکه‌های نوآوری فرهنگی تحلیل می‌شوند که از طریق تعامل میان هنرمندان، نهادهای سیاست‌گذار، دانشگاه‌ها و بازار، زمینه تولید و اشاعه نوآوری فرهنگی را فراهم می‌کنند. یافته‌ها نشان می‌دهد که در سطح بین‌المللی، این تعاونی‌ها نقش مؤثری در توسعه محلی و حل مسائل اجتماعی ایفا کرده‌اند، در حالی‌که در ایران، علی‌رغم ظرفیت‌های غنی فرهنگی و هنری، چالش‌هایی همچون ضعف حمایت‌های نهادی، کمبود آموزش‌های کارآفرینی و محدودیت در شبکه‌سازی، مانع از تحقق کامل این ظرفیت‌ها شده است. در نهایت، مقاله بر ضرورت تقویت حمایت‌های سیاستی، توسعه آموزش کارآفرینی فرهنگی و ادغام تعاونی‌های فرهنگی‌هنری در پارک‌ها و اکوسیستم‌های نوآوری فرهنگی به‌منظور دستیابی به توسعه پایدار فرهنگی و اقتصادی تأکید می‌کند.