دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

صفحه اصلی / دومین همایش دوسالانه پژوهش های نوپدید در حسابداری،مالی و مدیریت

تبیین نقش قابلیت‌های پویا در پیاده‌سازی زنجیره تأمین هوشمند

نویسندگان :

فرزانه بیک زاده عباسی¹ فریبا قاسمی²

1- دانشگاه آزاد تهران جنوب ساختمان ولیعصر 2- دانشگاه آزاد تهران جنوب ساختمان ولیعصر

کلمات کلیدی :

قابلیت‌های پویا،خرید هوشمند،تأمین هوشمند،آمادگی دیجیتال،تحول دیجیتال

چکیده :

گسترش فناوری‌های دیجیتال، نقش واحدهای خرید و تأمین را بیش از پیش استراتژیک نموده و سازمان‌ها را به سمت بهره‌گیری از ابزارهای هوشمند در تصمیم‌گیری‌های تدارکاتی سوق داده است. در چنین شرایطی، خرید و تأمین هوشمند به‌عنوان رویکردی نوین مطرح می‌شود که بر تحلیل داده‌های بلادرنگ، شفافیت جریان اطلاعات، پیش‌بینی نیازها و ارزیابی دیجیتالی تأمین‌کنندگان استوار است. با این حال، استقرار موفق این رویکرد تنها از طریق سرمایه‌گذاری در فناوری محقق نمی‌شود، بلکه نیازمند برخورداری از قابلیت‌های سازمانی سطح بالا، به‌ویژه «قابلیت‌های پویا»، است. هدف از پژوهش حاضر تبیین این است که چگونه قابلیت‌های پویا می‌توانند زمینه‌ساز پیاده‌سازی مؤثر خرید و تأمین هوشمند شوند. در این مقاله مروری روایتی–تحلیلی، منابع معتبر بین‌المللی و داخلی طی دوره زمانی 2000 تا 2025 مورد جستجو، غربال و تحلیل مضمون قرار گرفتند. یافته‌ها نشان می‌دهد قابلیت‌های پویا با سه بعد اصلی حس‌کردن، بهره‌برداری و بازپیکربندی، توانایی سازمان را در توسعه آمادگی دیجیتال و نوسازی مستمر فرایندهای خرید افزایش می‌دهند. این آمادگی دیجیتال نقشی میانجی داشته و مسیر حرکت به سمت خرید هوشمند را هموار می‌کند. همچنین نتایج نشان می‌دهد خرید هوشمند تأثیر قابل توجهی بر بهبود عملکرد تأمین در ابعاد هزینه، کیفیت، چابکی و مدیریت ریسک دارد. مدل مفهومی پیشنهادی پژوهش، چارچوبی تلفیقی و منسجم برای فهم روابط میان قابلیت‌های پویا، آمادگی دیجیتال و خرید هوشمند ارائه می‌دهد و می‌تواند راهنمای مفیدی برای پژوهشگران و مدیران حوزه تأمین باشد.