دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

صفحه اصلی / دومین همایش دوسالانه پژوهش های نوپدید در حسابداری،مالی و مدیریت

چارچوب مفهومی اثرات ساختاری هوش مصنوعی بر تقاضای انرژی

نویسندگان :

فاطمه زندی¹ مهدیه ابوالحسنی چیمه²

1- دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب 2- دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

کلمات کلیدی :

هوش مصنوعی،تقاضای انرژی،تقاضای برق،گاز طبیعی،مراکز داده،تحلیل سناریویی

چکیده :

گسترش شتابان هوش مصنوعی و توسعه گسترده زیرساخت‌های محاسباتی و مراکز داده، این فناوری را به یکی از عوامل نوظهور و اثرگذار بر ساختار بلندمدت تقاضای انرژی تبدیل کرده است. هم‌زمانی این تحول فناورانه با افزایش عدم‌قطعیت‌های اقتصادی، ژئوپلیتیکی و اقلیمی، ضرورت بازنگری در چارچوب‌های تحلیلی متعارف تقاضای انرژی را برجسته می‌سازد. هدف این پژوهش، تبیین نقش هوش مصنوعی به‌عنوان یک محرک ساختاری در تقاضای انرژی و ارائه چارچوبی مفهومی برای تحلیل اثرات مستقیم و غیرمستقیم آن بر تقاضای برق و گاز طبیعی است. روش تحقیق مقاله توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر رویکرد سناریومحور بوده و با اتکا به داده‌های ثانویه و سناریوهای معتبر بین‌المللی، مسیرهای مختلف رشد مصرف برق مراکز داده و پیامدهای سیستمی آن برای بخش انرژی بررسی می‌شود. در چارچوب مفهومی پژوهش، اثرات هوش مصنوعی از طریق دو کانال اصلی تحلیل می‌گردد: کانال مستقیم که شامل افزایش مصرف برق مراکز داده و تقویت بار پایه شبکه برق است، و کانال غیرمستقیم که از طریق افزایش نیاز به ظرفیت تولید برق قابل‌اتکا، بر تقاضای گاز طبیعی اثر می‌گذارد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که در تمامی سناریوهای بررسی‌شده، مصرف برق مراکز داده در افق میان‌مدت روندی افزایشی و ساختاری دارد و حتی در شرایط بهبود قابل‌توجه بهره‌وری، اثر مقیاس ناشی از گسترش هوش مصنوعی غالب است. نتایج همچنین حاکی از آن است که افزایش بار پایه شبکه برق می‌تواند به افزایش یا تثبیت تقاضای گاز طبیعی در بخش تولید برق منجر شود و در صورت کم‌برآوردی، ریسک خطای برنامه‌ریزی انرژی را تشدید کند.