دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

صفحه اصلی / دومین همایش دوسالانه پژوهش های نوپدید در حسابداری،مالی و مدیریت

آگاهی محیط زیستی تا هنجار اجتماعی: طراحی مداخله‌های فرهنگی برای نهادینه‌سازی مصرف پایدار انرژی

نویسندگان :

افسانه اعظمی¹ علیرضا حفیظی² محمدرضا انصاری³

1- دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب 2- دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب 3- دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

کلمات کلیدی :

میزان صرفه‌جویی در انرژی،تأثیر رسانه،تأثیر فرهنگ،میزان آگاهی،ارزش‌های اجتماعی

چکیده :

هدف این پژوهش، ارزیابی کمّی تأثیر عوامل فرهنگی (رسانه‌ها، ارزش‌های اجتماعی، و هویت فرهنگی) بر رفتار مصرف انرژی در جامعه شهری ایران بود. با توجه به محدودیت‌های صرف تغییرات صرفاً فنی و اقتصادی در ایجاد پایداری رفتاری، این مطالعه با فرض اینکه فرهنگ نقش محوری در نهادینه‌سازی مصرف پایدار دارد، طراحی شد. این تحقیق از روش کمی پیمایشی با حجم نمونه 400 نفر در پنج کلان‌شهر اصلی ایران با استفاده از نمونه‌گیری چندمرحله‌ای تصادفی انجام شد. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌ای ساختاریافته و مقیاس لیکرت 5‌گزینه‌ای گردآوری و با نرم‌افزارهای SPSS و AMOS تحلیل شدند. تحلیل‌های رگرسیون چندگانه نشان داد که عوامل فرهنگی به طور معناداری (42%) تغییرات در الگوی مصرف انرژی را توضیح می‌دهند. به طور خاص، تأثیر رسانه‌های فرهنگی بر کاهش مصرف (β = 0.31) و اهمیت دادن به ارزش‌های پایداری اجتماعی (β = 0.28) از عوامل پیش‌بینی‌کننده قوی بودند. یافته‌ها تأکید می‌کنند که شکاف آگاهی-عمل عمدتاً ناشی از فقدان روایت‌های فرهنگی قوی و نهادینه شدن ارزش‌های پایدار است. نتیجه‌گیری می‌شود که سیاست‌گذاری انرژی باید از مداخلات سطحی به سمت سرمایه‌گذاری بلندمدت و یکپارچه فرهنگی سوق پیدا کند تا مصرف بهینه انرژی به یک هنجار پایدار اجتماعی تبدیل شود.